पशुपालन : जनावरांना
पावसाळा सुरू होण्यापूर्वी जंतनाशकाची मात्रा द्यावी. त्यामुळे
जनावरांच्या पोटातील जंत निर्मूलनाने जनावरांची पचनशक्ती व त्यामुळे
एकंदरीत शरीरप्रकृती उत्तम राहण्यास मदत होते. त्याकरिता उपलब्ध असलेल्या
विविध कृमिनाशकांपैकी पशुवैद्यकाच्या सल्ल्याने योग्य कृमिनाशक पाजावे.
(उदा. गाभण जनावरासाठी फेनबेंडेझॉल व इतरांसाठी अलबेंडेझॉल)
शेळीपालन : जंतांच्या प्रादुर्भावामुळे शेळ्यांच्या शरीरातील रक्त कमी होणे, अशक्त होणे, वजन घटणे, रोगप्रतिकारक शक्ती कमी होणे, असे
परिणाम दिसून येतात. प्रत्येक जनावरामागे मिळणाऱ्या उत्पादनात घट होते.
त्यामुळे शेळ्यांच्या जंतनिर्मूलनाकडे विशेष लक्ष द्यावे. जंत वाढल्यानंतर
उपचार करण्यापेक्षा ते वाढू नयेत, म्हणून
प्रतिबंधक उपाययोजना करणे केव्हाही चांगले असते. म्हणून लेंडीच्या
ढिगाभोवती शेळ्या चरायला सोडू नयेत. सकाळी दहिवरात गवताच्या टोकावर
जंतांच्या अळ्या आलेल्या असतात. दहिवर हटल्यावर त्या गवताच्या मुळाशी जातात, त्यामुळे दहिवर हटल्यावर शेळ्या चरायला सोडणे योग्य आहे. चरण्यास जाणाऱ्या शेळ्यांना जंतांची लागण होतच राहते, म्हणून
पावसाळा सुरू होताना आणि पावसाळा संपताना असे दोनदा पशुवैद्याच्या
देखरेखीखाली जंतांचे औषध पाजावे. लेंड्यांची तपासणी करून आवश्यक असल्यास
इतर वेळेसही औषध पाजावे. शेळ्यांचा गोठा नेहमी स्वच्छ व कोरडा ठेवावा.
तळ्याच्या परिसरातील गोगलगाईंमध्ये काही जंतांच्या अळ्या वाढतात म्हणून
गोगलगाईंच्या नियंत्रणासाठी योग्य ते उपाय योजावेत. तळ्यात बदके
पाळल्यानेही गोगलगाईंचा नायनाट होतो. हिरवा चारा थोडा वेळ उन्हात वाळवून मग
द्यावा. शेळीचे व्यवस्थापन चांगले केल्यास मरतुकीचे प्रमाण फक्त २ टक्के
राहते.
कुक्कुटपालन : पिल्लांचे ब्रुडर घरामध्ये समान वितरण, हे घराचे तापमान योग्य असल्याचे दर्शविते. जर पिल्ले उष्णतेच्या स्रोताजवळ एकत्र होत असतील, तर घराचे तापमान कमी आहे असे समजावे आणि जर पिल्ले स्रोतापासून दूर जात असतील, तर
तापमान जास्त आहे असे समजावे. पिल्लांना शिफारशीप्रमाणे खाद्य द्यावे.
खाण्यापिण्याची भांडी पिल्लांच्या संख्येनुसार योग्य प्रमाणात असावीत आणि
ती अशाप्रकारे ठेवावीत, की जेणेकरून सर्व पिल्लांना खाद्य व पाणी सहजपणे उपलब्ध होईल. तळजमीन किंवा फरशीवर खाद्य किंवा पाणी सांडू देऊ नये, कारण
त्यामध्ये बुरशी होऊन ब्रुडर न्यूमोनियासारखे आजार पिल्लांना होऊ शकतात.
पिल्लांची गादी (साळीचा थर) वरचेवर आलटून- पालटून घेतली पाहिजे. लसीकरण
तज्ज्ञांच्या सल्ल्यानुसार करावे.